School Balder

Opdrachtgever: GO! Onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap, afdeling infrastructuur
Locatie: Sint-Gillis (Brussel)
Realisatie: 2013 – 2020
Ontwerpteam: Tom Verschueren, David Driesen, Emilie Dorekens, Eva Vanderborcht
Ingenieur Stabiliteit: UTIL struktuurstudies
Ingenieur Technieken: SB Heedfeld bvba
Fotografie: Sergio Pirrone
Oppervlakte: 2200 m²


De school is gelegen in Sint-Gillis, Brussel nabij het Zuidstation. Het gebouw moest drie verschillende entiteiten kunnen huisvesten: de school zelf, het kinderdagverblijf en de buurt. De complexiteit van het ontwerp bestond er dus in om deze drie actoren met elkaar te verzoenen. Er werd intelligent omgegaan met de beperkte oppervlakte zodat iedere ruimte optimaal wordt benut, autonoom functioneert en bruikbaar is voor ieder van de drie entiteiten. Omwille van gewijzigde subsidies is het kinderdagverblijf er uiteindelijk niet gekomen, maar hierdoor werd direct de flexibiliteit van het gebouw bevestigd: de vrijgekomen ruimte kon gemakkelijk ingezet worden als bijkomende klaslokalen.

Om het uitgebreide programma op het beperkte perceel te krijgen, was het concept van een verticale school een oplossing, waarbij ook maximaal ingezet werd op het creëren van buitenruimte. De functies van het gebouw werden op een logische wijze gestapeld, waarbij de gelijkvloers werkt als transitruimte. Vanuit dit knooppunt vertrekken de verschillende programmaonderdelen: Het kinderdagverblijf op niveau –1 (nu klaslokalen), de polyvalente ruimte gekoppeld met de refter op niveau +1, de klassen op niveau +2, +3 en +4 en de speelplaats op het dak en achteraan het perceel. Het eerste verdiep is in functie van optimaal gebruik kolomvrij, waardoor de vloerplaten door het vakwerk van verdiep +2 en +3 wordt gedragen.

De interactie van het gebouw met de stad was een belangrijke bouwsteen van het ontwerp. De school ent zich in de stad, de buurt en het bouwblok. Het mocht dus geen opeenstapeling van dode functies worden, maar een volume dat prikkelend is voor de omgeving en tegelijk beschermend is. De gevel en de interne structuur van het gebouw zorgen voor een evenwicht tussen geborgenheid en uitdaging. Het resultaat is een gebouw dat robuust is, zonder dat het een gesloten bunker wordt. De polyvalente zaal, die ook door de buurt wordt gebruikt, wordt als kloppend hart uitgespeeld en zal overdag en in de avond leven in de straat brengen. Het patchwork van het metselwerk versterkt de gelaagdheid die het gebouw in zich draagt.

Aangezien er in het schoolgebouw plaats is voor kinderen van 0 tot 8 jaar, werden er voor de verschillende leefgroepen verschillende sferen gecreëerd, telkens op maat van de gebruiker. Het gebouw weerspiegelt de groeifilosofie van de school waarbij de jongste kinderen zich beneden bevinden en per leeftijdsgroep opklimmen. De gelaagdheid van het gebouw zorgt automatisch voor de spreiding van de functies en haar organisatie werkt diversiteit in de hand. Identiteit wordt gerealiseerd door een spel van kleur en ruimte. Er werden ook diverse buitenruimtes gecreëerd die kwaliteit geven aan het geconcentreerde programma: een patio voor het kinderdagverblijf (nu klaslokalen), een speelplaats met karakteristieke luifel op het gelijkvloers en een insnijding in het zadeldak die een speelplaats als buitenklas vormt op de bovenste verdieping.

De interactie van het gebouw met de stad was een belangrijke bouwsteen van het ontwerp. De school ent zich in de stad, de buurt en het bouwblok. Het mocht dus geen opeenstapeling van dode functies worden, maar een volume dat prikkelend is voor de omgeving en tegelijk beschermend is. De gevel en de interne structuur van het gebouw zorgen voor een evenwicht tussen geborgenheid en uitdaging. Het resultaat is een gebouw dat robuust is, zonder dat het een gesloten bunker wordt. De polyvalente zaal, die ook door de buurt wordt gebruikt, wordt als kloppend hart uitgespeeld en zal overdag en in de avond leven in de straat brengen. Het patchwork van het metselwerk versterkt de gelaagdheid die het gebouw in zich draagt.

Aangezien er in het schoolgebouw plaats is voor kinderen van 0 tot 8 jaar, werden er voor de verschillende leefgroepen verschillende sferen gecreëerd, telkens op maat van de gebruiker. Het gebouw weerspiegelt de groeifilosofie van de school waarbij de jongste kinderen zich beneden bevinden en per leeftijdsgroep opklimmen. De gelaagdheid van het gebouw zorgt automatisch voor de spreiding van de functies en haar organisatie werkt diversiteit in de hand. Identiteit wordt gerealiseerd door een spel van kleur en ruimte. Er werden ook diverse buitenruimtes gecreëerd die kwaliteit geven aan het geconcentreerde programma: een patio voor het kinderdagverblijf (nu klaslokalen), een speelplaats met karakteristieke luifel op het gelijkvloers en een insnijding in het zadeldak die een speelplaats als buitenklas vormt op de bovenste verdieping.